Europa Postuar më 6 Prill 2026, 12:05

Evropa, në "shënjestër" të krizës pas Azisë - Shoku energjetik/ Çfarë sjell mbyllja e Ngushticës së Hormuzit?

Nga Dorian Koça

Evropa, në "shënjestër" të krizës pas

Kriza e naftës që po prek Azinë për shkak të luftës në Lindjen e Mesme paralajmëron kohë të vështira edhe për Evropën, me ekonomitë e vendeve në Kontinentin e Vjetër të ekspozuara nga konflikti.

Shoku i naftës po e godet tashmë Azinë, ku fabrikat po e ulin prodhimin për të kursyer energji dhe stacionet e benzinës po u shesin vetëm sasi të caktuara shoferëve për të siguruar furnizimet. Ekonomistët thonë se kjo është një shenjë e asaj që do të ndodhë në vendet evropiane që varen gjithashtu nga importet nga Lindja e Mesme.

Bllokada e Ngushticës së Hormuzit nga Irani ka goditur furnizimet globale me naftë, me furnizimet globale të naftës 10% nën nivelet e para luftës, sipas Oxford Economics. Ngushtica është gjithashtu një rrugë kryesore transporti për gazin natyror të lëngshëm, nga i cili shumë vende, përfshirë Evropën, mbështeten për prodhimin e energjisë elektrike dhe plehrave.

Edhe nëse konflikti përfundon, kjo nuk do të thotë që Irani do t'i rihapë menjëherë Ngushticat. Vonesat në zinxhirin e transportit do të kufizojnë më tej furnizimet, ashtu si edhe dëmet nga lufta në infrastrukturën e rëndësishme energjetike në Gjirin Persik.

Kjo e lë Evropën dhe shumë vende afrikane të ekspozuara në mënyrë të rrezikshme, paralajmëron gazeta amerikane. SHBA-të, një eksportuese neto e energjisë, kanë më pak gjasa të përjetojnë mungesa, edhe pse çmimet më të larta të gazit dhe karburantit godasin konsumatorët.

Me çmimet e karburantit në Azi që janë tashmë të larta për shkak të afërsisë dhe lidhjeve tregtare me Lindjen e Mesme, Evropa mund të jetë e radhës që do të shohë një krizë të tillë që do t'i godasë derën më fort, vëren raporti. Në të gjithë Bashkimin Evropian, çmimet e benzinës janë rritur tashmë me 15% dhe nafta me 30%. Çmimet e gazit natyror janë rritur gjithashtu me më shumë se 50% në të gjithë kontinentin.

Shumica e dërgesave të energjisë që filluan në Gjirin Persik para luftës tani kanë arritur në Evropë dhe kanë hyrë në sistem. Dërgesat e reja janë shumë më të pakta. Përveç kësaj, disa kompani kanë devijuar dërgesat e karburantit në Azi, ku çmimet tani janë më të larta dhe fitimet janë më të mëdha.

Vendet evropiane importojnë sasi relativisht më të vogla të gazit natyror të lëngshëm dhe naftës nga Gjiri Persik sesa kontinentet e tjera, por varen nga rajoni për produkte me bazë nafte, siç është karburanti për avionë.

Live TV

Të fundit
Të gjitha lajmet

Më të vizituarat