Italia, legalizim emigrantëve? - 6 muaj në Itali dhe një kontratë pune, çfarë propozohet
Italia mund të ndryshojë mënyrën se si trajton emigrantët që jetojnë dhe punojnë në vend pa dokumente të rregullta. Në vend të proceseve të emërtuara ‘sanatoria të jashtëzakonshme’ që hapen periodikisht, një propozim i ri kërkon krijimin e një mekanizmi permanent legalizimi, të aksesueshëm individualisht në çdo kohë.
Propozimi vjen nga fushata “Ero Straniero” për senatin italian.
Modeli i propozuar parashikon dy rrugë legalizimi.
E para lidhet drejtpërdrejt me punësimin. Një i huaj pa leje të rregullt qëndrimi, por që ndodhet prej të paktën gjashtë muajsh në Itali, mund të ketë mundësinë të aplikojë për leje qëndrimi nëse siguron një kontratë pune dhe të ardhura mbi nivelin vjetor të ndihmës sociale italiane. Raporti sugjeron një kontratë me kohëzgjatje të paktën 6 ose 12 muaj.
Ndryshimi thelbësor është se procedura nuk do të hapej vetëm gjatë një ‘sanatorie’. Ajo propozohet të jetë e përhershme dhe individuale, duke i dhënë mundësi një personi të rregullojë statusin sapo të plotësojë kriteret dhe pasi rasti të verifikohet nga autoritetet.
Rruga e dytë është edhe më e gjerë. Propozohet krijimi i një lejeje qëndrimi për “rrënjosje sociale”, sipas një modeli të ngjashëm me atë që përdoret në Spanjë. Në këtë rast do të vlerësoheshin koha e qëndrimit në Itali, lidhjet familjare ose afektive, njohja e gjuhës italiane dhe integrimi social e profesional. Leja e propozuar do të zgjaste dy vjet, do të ishte e rinovueshme dhe mund të konvertohej më pas në leje qëndrimi për punë.
Propozimi mbështetet te rezultatet e sanatorisë së vitit 2020. Nga mbi 220 mijë aplikime, deri në fund të vitit 2025 ishin lëshuar 131,764 leje qëndrimi. Sipas raportit, legalizimi ka sjellë gjithashtu mbi 140 milionë euro të ardhura direkte nga kostot dhe kontributet e procedurës, ndërsa pozicionet e legalizuara vlerësohet se gjenerojnë rreth 228 milionë euro në vit për financat publike dhe sigurimet shoqërore.
Autorët argumentojnë se ‘sanatoritë’ e herëpashershme nuk e zgjidhin problemin në mënyrë strukturore. Sipas tyre, sistemi aktual vazhdon të krijojë raste të reja parregullsie dhe më pas shteti ndërhyn periodikisht për t'i legalizuar. Objektivi i propozimit është që ky cikël të zëvendësohet nga një procedurë e zakonshme, me kritere të përcaktuara dhe kontrolle.
Ideja nuk është krejtësisht e re për Parlamentin italian. Në Senat janë paraqitur më parë iniciativa që parashikojnë si një mekanizëm permanent legalizimi përmes kontratës së punës, ashtu edhe lejen për “rrënjosje sociale”.
Për shqiptarët që jetojnë në Itali, një ndryshim i tillë do të kishte interes të drejtpërdrejtë për personat që ndodhen pa status të rregullt dhe që do të plotësonin kriteret e propozuara. Megjithatë, aktualisht nuk është hapur një ‘sanatori’ e re dhe nuk ekziston ende kjo procedurë permanente.
Propozimi që prezantohet në Senat synon të hapë pikërisht këtë debat, kalimin nga legalizimet e jashtëzakonshme te një mekanizëm i përhershëm, ku puna ose integrimi i provuar në shoqërinë italiane mund të krijojnë një rrugë drejt lejes së qëndrimit.
Rikthehet rritja në tregun valutor – Forcohen monedha kryesore
Dollari amerikan pas rënies së një ditë më parë ka regjistruar një rritje të lehtë të kuotës mëngjesin e sotëm pasi është blerë me 79.3 lekë dhe është shitur......
IA rritet, media sociale dominon/ Gati 9 në 10 biznese përdorin rrjetet sociale, por vetëm 1 në 8 përdor IA
Mediat sociale po bëhen “vitrina” e zakonshme e bizneseve shqiptare, ndërsa inteligjenca artificiale po hyn më ngadalë, por me ritëm dukshëm më të shpejtë. Të......
Tapi falas dhe për tokat - ASHK nis procesin në 59 fshatra në të gjithë Shqipërinë
Agjencia Shtetërore e Kadastrës ka avancuar procesin e kalimit të tokës bujqësore nga përdorimi në pronësi në fshatrat e Shqipërisë. Procesi ka nisur......
Ulet çmimi i karburanteve - Bordi i Transparencës vendos tavanet e reja
Bordi i Transparencës dhe Kufizimit të Përkohshëm të Çmimeve të Tregtimit me Shumicë dhe Pakicë të Nënprodukteve të Naftës dhe Gazit ka zhvilluar këtë të......
Shqipëria, tregu kryesor i Puglias - 83.5 mln euro ushqime, verë dhe pije vetëm gjatë vitit 2025
Afërsia përtej Adriatikut po e kthen Shqipërinë në një nga tregjet më të rëndësishme për industrinë ushqimore të Puglias. Vetëm gjatë vitit 2025, rajoni......
FMN: Rreziqet po shtohen - Inflacioni, borxhet dhe investimet në IA po shqetësojnë ekonominë globale
Ekonomia globale po tregohet më rezistente nga sa pritej, por rreziqet për një ngadalësim të mëtejshëm mbeten të larta. Paralajmërimi vjen nga drejtoresha e......
Zgjerohen remitancat në Kosovë - Diaspora dërgoi afro 700 milionë euro në vetëm gjashtë muaj
Diaspora vazhdon të jetë një prej shtyllave të rëndësishme të ekonomisë së Kosovës. Vetëm gjatë gjashtë muajve të parë të vitit 2026, mërgimtarët kanë dërguar......
Shqipëria nënshkruan në NASA - Marrëveshjet Artemis, ministri Hoxha: Një ditë krenarie për vendin
Shqipëria ka hedhur një hap të ri në fushën e bashkëpunimit ndërkombëtar për eksplorimin e hapësirës. Ministri për Evropën dhe Punët e Jashtme, Ferit Hoxha,......
