Europa Postuar më 30 Gusht 2026, 13:40

Islanda i thotë “jo” BE-së - Referendumi rrëzon rihapjen e negociatave

Nga Edel Strazimiri

Islanda i thotë “jo” BE-së - Referendumi rrëzon

Islandezët kanë votuar kundër rihapjes së bisedimeve për anëtarësimin e vendit në Bashkimin Evropian, duke i dhënë fund, të paktën për momentin, përpjekjes së qeverisë për të rikthyer në tryezë negociatat me Brukselin.

Sipas rezultateve të referendumit, 52.8% e votuesve votuan kundër, ndërsa 47.2% në favor të propozimit për zhvillimin e negociatave të anëtarësimit. Pjesëmarrja ishte e lartë, me 82.5% të votuesve të regjistruar që morën pjesë në votim.

Rezultati u konsiderua një goditje për mbështetësit e integrimit evropian dhe përpjekjet e qeverisë së qendrës së majtë për ta rikthyer çështjen e anëtarësimit në axhendën politike.

Nga gjashtë zonat zgjedhore të Islandës, vetëm dy zona në Reykjavik votuan në shumicë pro rihapjes së negociatave, ndërsa zonat rurale dhe periferitë e kryeqytetit u shprehën kundër.

Peshkimi, argumenti kryesor kundër BE-së

Një nga çështjet më të ndjeshme gjatë fushatës ishte industria e peshkimit, e cila ka një rëndësi të madhe për ekonominë islandeze.

Kundërshtarët e anëtarësimit argumentuan se hyrja në BE mund të kufizonte kontrollin e Islandës mbi burimet e saj detare dhe kuotat e peshkimit. Industria e peshkimit kontribuon rreth 15% të PBB-së, përmes ndikimit të drejtpërdrejtë dhe të tërthortë, dhe përbën rreth 40% të të ardhurave nga eksportet.

Mbështetësit e anëtarësimit, nga ana tjetër, argumentuan se anëtarësimi do t'i jepte Islandës përfitime ekonomike dhe një pozicion më të fortë në kushtet e ndryshimeve gjeopolitike dhe rritjes së rivalitetit në Arktik.

Ekonomia dhe euroja në qendër të debatit

Debati për BE-në u zhvillua gjithashtu në një periudhë të vështirë ekonomike për Islandën, e cila po përballet me inflacion dhe norma të larta interesi.

Mbështetësit e “po”-së argumentuan se anëtarësimi dhe mundësia e adoptimit të euros mund të ndihmonin në stabilizimin ekonomik. Norma bazë e interesit në Islandë është aktualisht 8%, dukshëm më e lartë se norma e Bankës Qendrore Evropiane.

Kundërshtarët e integrimit, megjithatë, e konsideruan të ekzagjeruar idenë se Brukseli do të mund të zgjidhte problemet ekonomike të vendit, duke insistuar se ato duhet të adresohen nga vetë politika islandeze.

Një debat që zgjat prej më shumë se një dekade

Islanda aplikoi për anëtarësim në BE në vitin 2009, në kulmin e krizës financiare që goditi ekonominë e vendit. Negociatat nisën më pas, por u ndërprenë në vitin 2013 nga një qeveri euroskeptike.

Përpjekja e fundit për rikthimin e çështjes në tryezën e negociatave u paraqit nga qeveria si një mundësi për të forcuar pozicionin e Islandës përballë pasigurive ekonomike, luftërave tregtare dhe zhvillimeve strategjike në Arktik.

Rezultati i referendumit tregon se, pavarësisht mbështetjes për një lidhje të ngushtë me Evropën, shumica e islandezëve nuk janë ende të gatshëm të hapin sërish procesin e anëtarësimit në BE.

 

Live TV

Të fundit
Të gjitha lajmet

Më të vizituarat