Bota Postuar më 26 October 2026, 12:59

Pensionet globale, në rrezik - Jetëgjatësia rrit kostot. Lindshmëria e ulët pakëson kontribuesit në skemat e së ardhmes

Nga Edel Strazimiri

Pensionet globale, në rrezik - Jetëgjatësia rrit kostot.

Sistemet e pensioneve në mbarë botën po përballen me një krizë demografike. Njerëzit po jetojnë më gjatë, ndërsa lindshmëria po bie, duke rritur presionin mbi fondet që duhet të sigurojnë të ardhurat e pensionistëve të sotëm dhe të brezave të ardhshëm.

Sfidat ndryshojnë sipas mënyrës së financimit. Në sistemet që garantojnë një të ardhur të paracaktuar, jetëgjatësia më e madhe rrit detyrimet financiare. Ndërsa në skemat ku të ardhurat varen nga kursimet dhe investimet individuale, ekziston rreziku që paratë e grumbulluara të mos mjaftojnë për gjithë vitet e pleqërisë.

Sipas Indeksit Global të Pensioneve 2026, nga 55 sistemet e analizuara, 43 kanë një normë lindshmërie nën nivelin e zëvendësimit të popullsisë, prej 2,1 fëmijësh për grua. Ndërkohë, në rajonet më të zhvilluara, jetëgjatësia në moshën 65-vjeçare është rritur me 50,9% që nga viti 1950, duke arritur në rreth 20 vite të tjera jetë. Kjo do të thotë se pagesat duhet të mbulojnë një periudhë më të gjatë, ndërsa numri i punonjësve që kontribuojnë pritet të bjerë.

Presioni është i dukshëm edhe në Shtetet e Bashkuara, ku rezervat e fondit federal që financon të ardhurat e pleqërisë dhe përfitimet për familjarët parashikohet të shterojnë në tremujorin e katërt të vitit 2032, sipas raportit të fundit të administratorëve të fondit.

Për të përballuar këtë presion, disa fonde po orientohen drejt investimeve më komplekse dhe me rrezik më të lartë, si kapitali privat, infrastruktura dhe kreditimi privat. Këto investime mund të sjellin fitime më të mëdha, por shoqërohen edhe me rrezik më të lartë humbjesh. 

Për këtë arsye, ekspertët theksojnë rëndësinë e një strategjie të kujdesshme investimi, që balancon fitimet e mundshme me sigurinë financiare. Edhe politikat që nxisin punësimin dhe ndihmojnë në rritjen e numrit të kontribuesve mund të luajnë rol në zbutjen e presionit. Sfidë mbetet garantimi i të ardhurave për të moshuarit pa rrezikuar sigurinë financiare të brezave të ardhshëm, në një kohë kur numri i kontribuesve po zvogëlohet në raport me përfituesit.

Live TV

Të fundit
Të gjitha lajmet

Më të vizituarat