Bota Postuar më 26 Mars 2026, 10:12

Lufta rrit rëndësinë strategjike të Kaukazit Jugor - Nafta dhe gazi mund të kalojnë në “Korridorin e mesëm”

Nga Dorian Koça

Lufta rrit rëndësinë strategjike të Kaukazit Jugor - Nafta

Vitet e fundit, rajoni i Kaukazit të Jugut ka tërhequr vëmendjen si një lidhje kyçe në Rrugën Ndërkombëtare të Transportit Trans-Kaspik. I njohur gjithashtu si Korridori i Mesëm, ai shërben për të lidhur Evropën dhe Kinën, duke anashkaluar Iranin dhe Rusinë nëpërmjet Azisë Qendrore dhe Kaukazit Jugor.

Tani, lufta me Iranin e ka vënë në qendër të vëmendjes rëndësinë e Korridorit të Mesëm. Duke mbyllur Ngushticën e Hormuzit, një rrugë që përpunon afërsisht 20% të dërgesave globale të naftës dhe gazit natyror të lëngshëm (LNG), Irani ka ndërprerë rrjedhat globale të energjisë.

Korridori i Mesëm, rruga më e shkurtër gjeografike midis Evropës dhe Kinës, synon të lëvizë mallrat kineze së bashku me mineralet dhe produktet energjetike kritike nga Azia Qendrore në Evropë. Si BE-ja ashtu edhe Kina kanë premtuar miliarda dollarë për të përmirësuar portet, hekurudhat dhe rrugët përgjatë kësaj rruge.

Vëllimet e ngarkesave përgjatë korridorit janë katërfishuar që nga viti 2022, viti kur Rusia nisi pushtimin e plotë të Ukrainës. Edhe pse ende transporton vetëm një pjesë të vogël të tregtisë Evropë-Azi, Banka Botërore vlerëson se vëllimet tregtare mund të arrijnë në një total prej 11 milionë ton deri në vitin 2030.

Edhe përtej konfliktit aktual, Korridori i Mesëm mund të fitojë më shumë vrull në vitet e ardhshme. Për Gjeorgjinë, Azerbajxhanin dhe Armeninë, ky ndryshim do të rriste rolin e tyre si shtete të rëndësishme tranziti. Për Azerbajxhanin e pasur me energji, lufta me Iranin mund të sjellë gjithashtu përfitime afatshkurtra. Çmimet më të larta të naftës do të thoshin një fitim të papritur nga eksportet për vendin, të cilat analistët kanë vlerësuar se mund të arrijnë deri në 500 deri në 600 milionë dollarë shtesë në muaj për vendin.

Evropa aktualisht merr rreth 4% të gazit të saj natyror nga Azerbajxhani, ekuivalent me 12.8 miliardë metra kub gaz. Kjo sasi është planifikuar të rritet në 20 miliardë metra kub deri në vitin 2027.

Gjeorgjia, Azerbajxhani dhe Armenia kanë mbajtur të gjitha një qëndrim neutral në konflikt. Por zyrtarët iranianë e kanë kritikuar prej kohësh Azerbajxhanin për lidhjet e tij të forta ekonomike me Izraelin. Në vitin 2025, Izraeli mori 46.4% të naftës së tij nga Azerbajxhani përmes tubacionit Baku-Tbilisi-Ceyhan (BTC). Në këmbim, Azerbajxhani merr shumicën e armatimeve të tij ushtarake nga Izraeli.

 

Live TV

Të fundit
Të gjitha lajmet

Më të vizituarat