Italia drejt centralit bërthamor - Pas 40 vitesh, hap rrugën për gjeneratën e re të reaktorëve

Gati katër dekada pasi vendosi të hiqte dorë nga energjia bërthamore, Italia po bën kthesën eitalia madhe. Parlamenti ka hapur rrugën për ndërtimin e një gjenerate të re reaktorësh, me objektivin që centralet e para të mund të hyjnë në funksion deri në vitin 2035.
Senati italian dha miratimin përfundimtar për ligjin e ri me 81 vota pro dhe 51 kundër. Qeveria autorizohet tashmë të hartojë rregullat për ndërtimin dhe funksionimin e impianteve të reja, për sigurinë bërthamore dhe menaxhimin e karburantit bërthamor të përdorur. Në qendër të strategjisë pritet të jenë edhe reaktorët e vegjël modularë, ose SMR, një teknologji e re që synon centrale më të vegjël dhe modularë krahasuar me impiantet tradicionale bërthamore.
Reaktorët e vegjël modularë, të njohur si SMR, janë një nga teknologjitë që po tërheqin interes të veçantë. Kompania shtetërore franceze EDF njoftoi këtë muaj synimin për të zhvilluar 10 impiante të vogla bërthamore në Bashkimin Europian deri në vitin 2035. Një prej projekteve është planifikuar për Italinë, me përfshirjen e kompanive italiane Edison dhe potencialisht Saipem e Webuild. Teknologjia NUWARD e EDF synon një kapacitet rreth 400 megavat për impiant.
Por pas kthesës italiane qëndron mbi të gjitha ekonomia. Italia varet ndjeshëm nga gazi natyror i importuar dhe industria e saj përballet me disa prej kostove më të larta të energjisë në Europë. Qeveria e Giorgia Melonit dhe një pjesë e komunitetit të biznesit e shohin rikthimin e prodhimit bërthamor si një mënyrë për të rritur sigurinë energjetike dhe konkurrueshmërinë e ekonomisë.
Paradoksi është se Italia prej dekadash nuk prodhon vetë energji bërthamore, por vazhdon të importojë energji elektrike nga Franca, ku bërthamorja zë një pjesë të madhe të prodhimit.
Ministri italian i Energjisë, Gilberto Pichetto Fratin, e cilësoi miratimin e ligjit një “ditë historike për Italinë” dhe deklaroi se puna për hartimin e rregullave të reja ka nisur tashmë. Ambicia e tij është që Italia të ketë reaktorët e parë vendas në funksion deri në vitin 2035.
Kjo do të shënonte rikthimin e vendit te një industri që dikur e kishte braktisur plotësisht. Pas katastrofës së Çernobilit në vitin 1986, kundërshtimi publik ndaj energjisë bërthamore u rrit ndjeshëm. Referendumi i vitit 1987 i hapi rrugën largimit nga kjo teknologji dhe deri në vitin 1990 Italia kishte nxjerrë jashtë funksionit të gjitha centralet e saj.
Një përpjekje tjetër për rikthimin e bërthamores u pengua përsëri nga referendumi i vitit 2011. Por këtë herë Roma po tenton një model tjetër, jo thjesht rikthimin e centraleve të së kaluarës, por ndërtimin e një industrie të re bërthamore të mbështetur edhe te teknologjitë e gjeneratës së ardhshme.
Plani vazhdon të ketë kundërshtarë. Partitë opozitare argumentojnë se reaktorët do të kërkojnë shumë vite për t'u ndërtuar dhe nuk mund të zgjidhin problemin e menjëhershëm të kostove të larta të energjisë. Sipas tyre, Italia duhet të përshpejtojë në vend të kësaj investimet në energjinë diellore dhe atë të erës. Megjithatë, me votimin e Senatit është hequr një nga pengesat kryesore politike dhe ligjore.
Mbi 1,000 tonë, Kina shpenzon 158.8 miliardë dollarë për të blerë sasi rekord ari
Kina ka shpenzuar një shumë rekord për të blerë më shumë se 1,000 ton ar këtë vit, ndërsa banka qendrore dhe investitorët vendas po investojnë kapital në......
Mohamed Alabbar me sytë nga Maldivet, 12 miliardë USD për destinacionin e ri global
Qeveria e Maldiveve dhe Eagle Hills kanë nënshkruar një marrëveshje për zhvillimin e Maldives Waterfront and Marina, një destinacion i ri i integruar ishullor......
Rritja e çmimit të karburantit po i kushton BE-së mesatarisht 270 milionë euro në ditë
Që nga fillimi i luftës në Iran, çmimet më të larta të karburantit rrugor i kanë kushtuar BE-së rreth 53 miliardë euro, sipas një raporti të publikuar të......
Tregtia, në gusht Kosova importoi 568 milionë euro mallra më shumë sesa eksportoi
Deficiti tregtar i Kosovës arriti në 568 milionë euro në gusht 2026, sipas Agjencisë së Statistikave të Kosovës. Kjo është rritje prej 5,8% krahasuar me......
Anthropic dhe OpenEvidence partnerë për të përhapur AI-në mjekësore në të gjithë botën
Startup-i i inteligjencës artificiale Anthropic dhe platforma e njohurive mjekësore OpenEvidence po bashkëpunojnë për t'u ofruar mbështetje vendimmarrjeje......
Norvegjia shtyn për në 2028 hapjen e minierës 'më të madhe' të metaleve të rralla në Evropë
Qeveria norvegjeze tha se synon të materializojë një plan për të zhvilluar objekte minerare në depozitën më të madhe të njohur të metaleve të rralla në......
Frenohen çmimet e banesave, BSH: S'kanë ndryshuar ka 6 muaj, por 10% më lart se një vit më parë
Pas rritjes së vazhdueshme të viteve të fundit, çmimet e banesave kanë shfaqur shenja stabilizimi. Sipas Raportit të Stabilitetit Financiar për 6-mujorin e......
Korridoret evropiane, Karakaçi: Drejt mbylljes garat për hekurudhat Durrës-Rrogozhinë e Vorë-H. Hotit
Pasi mori pjesë në Forumin Global të Transportit të Qëndrueshëm, ministri i Infrastrukturës dhe Energjisë Enea Karakaçi bëri me dije ecurinë e 2 nyjeve......

