Parashikimi i motit me inteligjencë artificiale - Paralajmëron stuhitë dhe reshjet e dendura të shiut deri 4 orë përpara

Një ekip shkencëtarësh nga Hong Kongu ka zhvilluar një sistem parashikimi të motit me inteligjencë artificiale (IA) për të parashikuar stuhi dhe reshje të dendura shiu deri në katër orë përpara, krahasuar me modelet aktuale që japin vetëm 20 minuta deri në dy orë paralajmërim.
Sistemi do t'i ndihmonte qeveritë dhe shërbimet e emergjencës të reagonin në mënyrë më efektive ndaj ngjarjeve ekstreme të motit që janë gjithnjë e më të shpeshta dhe të lidhura me ndryshimet klimatike.
Ekipi ndërtoi një strukturë të re të IA-së të njohur si Modeli i Difuzionit të Thellë bazuar në të Dhënat Satelitore (DDMS). Modeli zbaton teknika gjeneruese të IA-së, duke injektuar zhurmë në të dhënat e trajnimit në mënyrë që sistemi të mësojë të përmbysë procesin dhe të prodhojë parashikime më të sakta.
Sistemi është projektuar për të parashikuar mot të ashpër konvektiv, ose stuhi intensive, duke përfshirë reshje të rrëmbyeshme shiu dhe rrebeshe të papritura, tha Su në një konferencë për shtyp duke përshkruar punën e ekipit. Mjeti nuk parashikon tajfune.
Studiuesit e trajnuan modelin duke përdorur të dhëna të temperaturës së shkëlqimit infra të kuq të mbledhura midis viteve 2018 dhe 2021 nga sateliti kinez Fengyun‑4. Kjo u kombinua me ekspertizën meteorologjike për të kapur evolucionin e sistemeve të reve konvektive dhe më vonë u validua me mostra të pranverës dhe verës nga viti 2022 dhe 2023.
I zhvilluar në bashkëpunim me autoritetet meteorologjike të Kinës, modeli përditëson parashikimet çdo 15 minuta dhe ka rritur saktësinë me më shumë se 15%, sipas ekipit. Vlerësimi mbuloi rreth 20 milionë kilometra katrorë në të gjithë Kinën kontinentale.
Studiuesit thanë se modeli gjithashtu ka potencialin të ofrojë parashikime globale të motit konvektiv nëse janë të disponueshme të dhëna të mjaftueshme të vëzhgimit satelitor.
Si Administrata Meteorologjike e Kinës ashtu edhe Observatori i Hong Kongut po punojnë për përfshirjen e modelit në parashikimet operative.
Hong Kongu dhe pjesa më e madhe e Kinës jugore u përballën me një numër jashtëzakonisht të lartë tajfunësh dhe moti të lagësht në vitin 2025, shumë më i lartë se norma sezonale, thanë shkencëtarët. Qyteti lëshoi paralajmërimin e tij më të lartë për stuhi shiu pesë herë vitin e kaluar dhe paralajmërimin e tij të dytë më të lartë për stuhi shiu 16 herë, duke thyer shifrat përkatëse më të larta vjetore të regjistruara ndonjëherë, tha Observatori i Hong Kongut.
100 miliardë euro humbje në vit, a është Gjermania parajsë për krime ekonomike?
Gjermanisë i mungojnë mijëra prokurorë publikë për të luftuar në mënyrë efektive krimin financiar, ka paralajmëruar Shoqata Gjermane e Gjyqtarëve (DRB). Ajo......
Bllokada e kufijve godet bizneset kosovare dhe rrit frikën për çmime më të larta
Kompania kosovare “Relux”, e cila prodhon ngjyra dhe fasada, po përjeton pasoja të menjëhershme nga bllokimi i pikave kufitare mes disa vendeve të rajonit......
Fondet e BE për zhvillimin lokal, Elbasani përfitues për turizmin dhe mjedisin
Elbasani renditet ndër qarqet më përfituese nga fondet e Bashkimit Europian në kuadër të Programit IPA konkretisht atij të Bashkëpunimit Ndërkufitar Shqipëri......
Miratohet Kadastra Fiskale, Bashkitë do administrojnë taksën mbi ndërtesën që nga 10 shkurti 2026 (VENDIMI I PLOTË)
Në mbledhjen e sotme Këshilli I Ministrave ka miratuar vendimin “Për krijimin e bazës së të dhënave shtetërore “Regjistri Qendror i Bazës së të Dhënave të......
Cental fotovoltaik në Kavajë, Qeveria miraton projektin me fuqi të instaluar 95 megavat
Në mbledhjen e saj të fundit qeveria ka dhënë miratimin e ndërtimit të centralit gjenerues të energjisë elektrike fotovoltaike dhe veprave ndihmëse në Synej......
Vendimi i Qeverisë, 377 milionë lekë shtesë për shpronësimet e Hekurudhës Durrës–Tiranë–Rinas
Qeveria ka miratuar ndryshime dhe shtesa në vendimin për shpronësimet e pronarëve të pasurive të paluajtshme që preken nga projekti i rehabilitimit të linjës......
ExportON 2026, Salla: Synojmë që në 2030 të kemi 1 miliard USD eksporte bujqësore
Ministri i Bujqësisë tha në prezantimin e platformës EksporOn se dikasteri I tij ka si synim që deri në vitin 2030 të kemi 1 miliard USD eksporte bujqësore.......
Ibrahimaj: Eksportet dhe prodhimi vendas, në qendër të modelit të ri të zhvillimit ekonomik
Ministrja e Ekonomisë dhe Inovacionit, Delina Ibrahimaj, në prani të Kryeministrit Edi Rama, mori pjesë në konferencën “Eksport On”, ku prezantoi vizionin......


