Raporti i Stockholmit: Shqipëria, rekord shpenzimesh ushtarake/ Frika nga lufta "nxit" blerjen e armatimeve. Shpenzuam $140 për frymë

Kërcënimi nga konfliktet e vazhdueshme në botë, me përfshirjen e fuqive më të mëdha të saj, kanë bërë që shumë vende të rikthejnë vëmendjen të fuqia ushtarake. “Scan Intel” ka analizuar shifrat e një prej institucioneve më me peshë në nivel global në drejtim të industrisë së mbrojtjes, që është “Instituti Ndërkombëtar për Kërkim dhe Paqe i Stockholmit” (SIPRI). Ky institut radhit pjesën dërrmuese të vendeve të globit bazuar në shpenzimet për mbrojtjen. Ne do të analizojmë këto shpenzime për vitin 2023, të cilat janë të dhënat e fundit publike në nivel global, për frymë, të shprehura në dollar, si dhe shpenzimet totale të shprehura në monedhën vendase.
Ajo që vihet re nga të dhënat është se Shqipëria gati ka dyfishuar shpenzimet ushtarake në vitin 2023, krahasuar me një vit më parë. Nisur nga të dhënat e “Institutit Ndërkombëtar për Kërkim dhe Paqe i Stockholmit”, shpenzimet ushtarake të Shqipërisë llogariten në 40.2 miliardë lekë, ose rreth 400 milionë dollarë, duke u rritur me 55%. Në vitin 2022, shpenzimet ushtarake të Shqipërisë llogariteshin në 25.8 miliardë lekë.
Trajektorja e shpenzimeve ushtarake në vendin tonë në raport me Prodhimin e Brendshëm Bruto, tregon se pesha është rritur nga 1.2% në vitin 2022, në 1.7% në vitin 2023. Ndërkohë, niveli më i lartë i këtij treguesi vërhet nga viti 1980 deri në vitin 1991.
Por sa janë shpenzimet e Shqiperisë të llogaritura për frymë? Nga këto të dhëna rezulton se shpenzimet e Shqipërisë për mbrojtjen në vit fiksohen në $140 për frymë, nga $77 që ishin në vitin 2020. Por si na pozicionon në rajon kjo shifër? Më mirë se Kosova, me $80 për frymë, Bosnje Hercegovina me $67 për frymë apo Maqedonia e Veriut me $127 për frymë. Vendi ynë është në pozita më të dobëta se Mali i Zi, me rreth $182 për frymë apo Serbia që kryeson me rreth $298 për frymë.
Po krahasuar me vendet e tjera të Europës? Veç tre vendeve të Ballkanit Perëndimor, në Europë vetëm Gjeorgjia dhe Moldavia raportojnë një shifër më të ulët se vendi ynë, çka do të thotë se në drejtim të shpenzimeve për mbrojtjen në raport me popullsinë jemi ndër 5 vendet e fundit në kontinentin e vjetër. Në Europë kryeson Ukraina me nivelin më të lartë të shpenzimeve ushtarake për frymë, deri në $1762 dollarë për frymë.
Në nivel global ndërkohë, Izraeli renditet i pari, me rreth $2997 dollarë për frymë në vit, ndjekur nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës, me rreth $2694 për frymë dhe më pas Arabia Saudite, Kuvajti dhe Singapori.
Sondazh

“Lulëzon” tregu i makinave/ Regjistrohen 47% më shumë se vjet. Importi i mjeteve të transportit, rekord në mars
Përgjatë tremujorit të parë të këtij viti numri i automjeteve u rrit me 47%, krahasuar me të njejtën periudhë të një viti më parë. Në harkun kohor të tre......

Ndryshon harta e kriminalitetit në Shqipëri/ Dibra është qarku më i sigurtë, Vlora rikonfirmohet me krimet më të larta
Të dhënat e publikuara nga "Prokuroria e Përgjithshme" për vitin 2023, tregojnë se krimi në vendin tonë është ulur. Koeficienti i kriminalitetit për procedimet......

Profili i të pandehurit shqiptar/ Mashkull, pa arsim të lartë, i papunë, jeton në qytet dhe nuk është dënuar më parë
“Scan Intel” herë pas here vjen me krijimin e një identiteti hipotetik të një grupi të caktuar, bazuar në statistikat zyrtare në vendin tonë. Këtë herë, do......

Kostot e ushqimit, Shqipëria nën mesataren e BE-së/ Zarzavatet "nxitën" rritjen. Importi i tyre prek kulmin
Lufta në Ukrainë rezultoi një “kërcënim” sa i përket çmimeve dhe sidomos për produktet e shportës. Grupi i ushqimeve udhëhoqi normën e inflacionit për muaj e......

A preket ekonomia shqiptare nga konflikti në Lindjen e Mesme? Alarmi për stabilitetin e çmimeve, “cënohen” hidrokarburet
Vitet e fundit, tensione të përshkallëzuara deri në sulme kanë bërë që rendi politik, por edhe ai ekonomik të jetë i pasigurt. Ndërsa bota po i rikthehej disi......

Pse Shqipëria po e ndryshon skemën e pensioneve pas 10 vitesh? Përpunimi i shifrave, çfarë solli skema e miratuar në vitin 2014-të
Shumë shpejt do të aplikohet një skemë e re për pensionet por edhe për mbrojtjen sociale në tërësi. Duke qenë se reforma e bërë në vitin 2014-të e ka mbyllur......

Shqipëri vs Europë, si ndryshuan shpenzimet? U shpenzua më pak për ushqim dhe më shumë për restorante dhe hotele
Familjet shqiptare mbajnë rekord në Europë sa i përket peshës që zënë ushqimet dhe pijet jo alkolike në shpenzimet e tyre, por janë të fundit për shpenzimet në......

Kush i zotëron bankat në Shqipëri? Rreth 55% e tyre "nën kontrollin" e kapitalit nga vendet e BE-së dhe Turqia
Bankat luajnë një rol kritik në zhvillimin dhe funksionimin e ekonomisë së një vendi. Roli kryesor i tyre është të mbledhin depozita dhe të ofrojnë kredi. Ky......