Bota Postuar më 24 Mars 2026, 10:28

Lufta i jep goditje më të fortë gazit natyror sesa naftës - Çmimet e LNG në Evropë janë rritur 85%, ndërsa të naftës vetëm 55%

Nga Dorian Koça

Lufta i jep goditje më të fortë gazit natyror sesa naftës -

Në shikim të parë, lufta e Iranit duket se po godet naftën dhe gazin me të njëjtën forcë, ndërsa raketat, sulmet me dronë dhe ndërprerjet e transportit detar pengojnë rrjedhat e mallrave përmes Ngushticës së Hormuzit. Por, poshtë kësaj simetrie sipërfaqësore fshihet një çekuilibër kritik. Zinxhiri global i furnizimit me gaz ka më pak mundësi ridrejtimi dhe më pak kapacitet magazinimi sesa tregu i naftës, duke i bërë pasojat për konsumatorët e gazit dukshëm më të mprehta.

Infrastruktura kyçe e gazit - në veçanti impiantet e lëngëzimit - është më komplekse dhe e kushtueshme për t'u ndërtuar dhe riparuar sesa ekuivalentët e naftës. Kjo do të thotë që rafineritë e naftës shpesh mund të rifillojnë operacionet më shpejt sesa qendrat e eksportit të gazit natyror të lëngshëm pas një mbylljeje.

Që nga 28 shkurti, çmimet e LNG-së aziatike janë rritur me 143%, çmimet e gazit referues në Evropë janë rritur me 85%, ndërsa çmimet e naftës së papërpunuar Brent janë rritur me 55%. Çmimet e kanë bërë të qartë çekuilibrin: çmimet e gazit evropian dhe aziatik janë rritur shumë më ndjeshëm se nafta bruto që nga fillimi i konfliktit, një hendek që sinjalizon se gazi përballet me një rimëkëmbje më të gjatë se nafta.

Kërkesa globale për gaz është rritur afërsisht dy herë më shpejt se kërkesa për naftë gjatë dekadës së fundit, sipas Institutit të Energjisë, e nxitur nga ndërtimi i tubacioneve dhe rrjeteve të magazinimit.

Kërkesa totale për naftë është më e lartë se kërkesa totale për gaz, por konsumi i gazit është rritur dy herë më shpejt se konsumi i naftës që nga viti 2015. Dhe kjo trajektore rritjeje pritej gjerësisht të vazhdonte, veçanërisht në ekonomitë në zhvillim që po largohen nga qymyri.

Megjithatë, furnizimet me LNG nga Katari - eksportuesi i dytë më i madh në botë - janë ndërprerë papritur pasi sulmet iraniane shkatërruan 17% të kapacitetit eksportues të vendit për deri në pesë vjet. Rritja që rezultoi në kostot e gazit ka shërbyer si një paralajmërim për konsumatorët për rreziqet e varësisë së madhe nga importi dhe ka të ngjarë të ngadalësojë shtimin e kapacitetit të ri të energjisë me gaz.

Në të njëjtën kohë, shërbimet, shtëpitë dhe bizneset nuk kanë pasur kurrë një gamë të tillë alternativash të përballueshme ndaj gazit për energji elektrike.

Panelet diellore dhe sistemet e baterive në veçanti u ofrojnë furnizuesve të energjisë një mënyrë shumë më të shpejtë dhe më të lirë për të rritur furnizimin me energji elektrike sesa shtimi i kapaciteteve të reja të gazit, zhvillimi i të cilave mund të zgjasë me vite.

Live TV

Të fundit
Të gjitha lajmet

Më të vizituarat