Shpenzimet për mbrojtjen, ku pozicionohet Shqipëria? Rritje 12% nga viti i kaluar dhe investime rekord krahasuar me një dekadë më parë
Rritja e vazhdueshme e shpenzimeve për mbrojtjen reflekton një angazhim më të fortë të Shqipërisë në kuadër të detyrimeve të saj si vend anëtar i NATO-s, si dhe një orientim drejt forcimit të kapaciteteve ushtarake në një kontekst të ri sigurie në Europë. Për këtë vit buxheti për mbrojtjen arrin në 2.12% të Prodhimit të Brendshëm Bruto duke pasur një rritje me 12% nga viti I shkuar.
Mirëpo si ka ndryshuar investimi i Shqipërisë në këtë sektor përgjatë viteve?
Shqipëria ka shënuar një rritje të ndjeshme të buxhetit të mbrojtjes gjatë dekadës së fundit, duke arritur në vitin 2025 objektivin prej 2% të Prodhimit të Brendshëm Bruto (PBB), siç kërkohet nga NATO. Të dhënat zyrtare nga raporti “Defence Expenditure 2014–2025” tregojnë se vendi ka kaluar nga 1.33% e PBB-së në vitin 2014 në 2.01% në vitin 2025, duke shënuar një rritje prej 0.68 pikë përqindjeje.
Gjatë periudhës 2014–2022, shpenzimet për mbrojtjen kanë qëndruar nën pragun 2%, me nivele që varionin nga 1.15% deri në 1.33% të PBB-së. Rritja më e dukshme nis pas vitit 2022, kur investimet në sektorin e mbrojtjes u përshpejtuan ndjeshëm.
Në terma realë, rritja është edhe më e theksuar. Nëse në vitin 2014 Shqipëria shpenzonte rreth 196 milionë dollar, në vitin 2025 kjo shumë arrin në 427 milionë dollarë. Kjo përfaqëson një rritje reale prej afro 118%, çka do të thotë se buxheti i mbrojtjes është më shumë se dyfishuar në harkun e 11 viteve.
Sa i përket renditjes në raport me vendet e tjera të Aleancës, Shqipëria pozicionohet në nivelin të kërkuar prej 2%. Vende si Polonia, Lituania, Letonia dhe Estonia shpenzojnë dukshëm më shumë, me përqindje që variojnë nga 3% deri në mbi 4% të PBB-së. Edhe Shtetet e Bashkuara dhe Greqia mbeten mbi mesataren, me nivele përkatësisht mbi 3% dhe rreth 2.8%. Ndërkohë, Shqipëria renditet në të njëjtin nivel me vende si Italia, Kanadaja, Portugalia apo Çekia, të cilat në vitin 2025 lëvizin rreth pragut 2%.
Sipas tabelës së publikuar në raportin e NATO për personelin ushtarak (në mijëra efektivë), Shqipëria në vitin 2025 parashikohet të ketë rreth 7.4 mijë trupa aktive. Krahasuar me vendet e rajonit dhe kontinentit, Shqipëria tejkalon vende si Luksemburgu, Mali i Zi dhe Maqedonia e Veriut, të cilat kanë një numër më të ulët personeli ushtarak.
Live TV
Çfarë politikash sociale duhen për të moshuarit?/ Rira: Nga rritja e pensioneve, tek shërbimet në shtëpi
Plakja e popullsisë rrit nevojën për shërbime dhe hartimin e politikave sociale të përshtatshme me nevojat demografike të vendit. Sociologia Miranda Rira......
Shpenzimet për mbrojtjen, ku pozicionohet Shqipëria? Rritje 12% nga viti i kaluar dhe investime rekord krahasuar me një dekadë më parë
Rritja e vazhdueshme e shpenzimeve për mbrojtjen reflekton një angazhim më të fortë të Shqipërisë në kuadër të detyrimeve të saj si vend anëtar i NATO-s, si......
Rritja e pagës, a është “motor” produktiviteti? - Hasalla: Motivimi financiar, stimul i drejtpërdrejtë për punonjësit
Sa ndikon realisht paga në produktivitetin e punës? Kjo është një nga pyetjet kryesore që po shoqëron diskutimet mbi tregun e punës, sidomos në kushtet kur......
Transformimi i infrastrukturës shqiptare të pagesave - Blerjet përmes terminaleve POS “thyejnë barrierën” e 100 miliardë lekëve
Infrastruktura e pagesave në Shqipëri, që përfshin ATM-të, terminale POS, home banking dhe AIPS, ka qarkulluar një volum prej 18.1 trilionë lekësh gjatë......
