Trump tërheq SHBA-në nga traktati i OKB-së për klimën dhe nga 65 organe të tjera ndërkombëtare!
Presidenti Trump nënshkroi një urdhër ekzekutiv që pezullon pjesëmarrjen e SHBA-së në 66 agjenci të OKB-së, përfshirë traktatin e OKB-së për klimën, duke shënuar një tërheqje të madhe nga bashkëpunimi global.
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, nënshkroi të mërkurën një urdhër ekzekutiv që pezullon pjesëmarrjen e Uashingtonit në dhjetëra agjenci, komisione dhe panele këshillimore të OKB-së të përqendruara në klimën, punën, migracionin dhe çështje të tjera që administrata e tij i përshkruan si promovim të iniciativave "të zgjuara".
Kjo do të thotë që SHBA-të do të tërhiqen nga 66 organizata ndërkombëtare, përfshirë kornizën e traktatit të OKB-së për klimën, duke shënuar tërheqjen më të gjerë nga bashkëpunimi global në historinë e saj moderne.
Sekretari i Shtetit i SHBA-së, Marco Rubio, tha se institucionet ishin "të tepërta në fushëveprimin e tyre, të keqmenaxhuara, të panevojshme, të shpërdoruara, të drejtuara dobët, të kapura nga interesat e aktorëve që avancojnë axhendat e tyre në kundërshtim me tonat, ose një kërcënim për sovranitetin e kombit tonë".
Tërheqja nga Konventa Kornizë e OKB-së për Ndryshimet Klimatike, traktati i vitit 1992 që mbështet marrëveshjen e Parisit për klimën, e lë SHBA-në si vendin e vetëm jashtë kornizës globale të klimës. Trump, i cili e quan ndryshimin e klimës një mashtrim, u tërhoq nga marrëveshja e Parisit menjëherë pas kthimit në Shtëpinë e Bardhë.
Vendimi i fundit i Trump shkaktoi kritika të ashpra nga ekspertët dhe ish-zyrtarët e Uashingtonit. Gina McCarthy, ish-këshilltare kombëtare për klimën në Shtëpinë e Bardhë, tha se vendimi ishte "shkurtërpamës, i turpshëm dhe budallallëk". Ajo paralajmëroi se SHBA-të po humbisnin aftësinë e tyre për të ndikuar triliona dollarë në investime dhe politika klimatike.
Shkencëtari i klimës Rob Jackson, i cili kryeson Projektin Global të Karbonit që gjurmon emetimet globale, tha se tërheqja "u jep kombeve të tjera justifikimin për të vonuar veprimet dhe angazhimet e tyre" për uljen e gazrave serrë.
Nga çfarë po largohet SHBA-ja?
SHBA-të do të dalin gjithashtu nga Fondi i Popullsisë i OKB-së, i cili ofron shërbime shëndetësore seksuale dhe riprodhuese në të gjithë botën. Trump uli fondet për agjencinë gjatë mandatit të tij të parë për shkak të akuzave republikane se ajo mori pjesë në praktikat e abortit të detyruar në Kinë, pretendon një shqyrtim i Departamentit të Shtetit të vitit 2022 nuk gjeti prova për ta mbështetur.
Organizata të tjera në listën e tërheqjes përfshijnë Paktin e Energjisë pa Karbon, Universitetin e Kombeve të Bashkuara, Komitetin Këshillimor Ndërkombëtar të Pambukut, Organizatën Ndërkombëtare të Lëndës Druri Tropikale, Partneritetin për Bashkëpunimin Atlantik dhe Grupin Ndërkombëtar të Studimit të Plumbit dhe Zinkut.
Administrata tashmë ka pezulluar mbështetjen për Organizatën Botërore të Shëndetësisë, agjencinë e OKB-së për refugjatët palestinezë UNRWA, Këshillin e të Drejtave të Njeriut të OKB-së dhe UNESCO-n. Ajo ka miratuar atë që zyrtarët e përshkruajnë si një qasje "à la carte" ndaj financimit të OKB-së, duke mbështetur vetëm operacionet e përafërta me axhendën e Trump. Daniel Forti, kreu i çështjeve të OKB-së në Grupin Ndërkombëtar të Krizave, tha se qasja përfaqëson "kristalizimin e qasjes së SHBA-së ndaj multilateralizmit, i cili është 'rruga ime ose autostrada'". Ndryshimi shënon një largim nga mënyra se si administratat republikane dhe demokratike janë angazhuar historikisht me OKB-në.
Organizata botërore është përgjigjur me shkurtime të stafit dhe programeve, ndërsa organizata të shumta joqeveritare kanë mbyllur projekte pasi Trump uli ndihmën e huaj përmes USAID-it.
Zyrtarët e administratës Trump thanë se duan të përqendrojnë burimet në zgjerimin e ndikimit të SHBA-së në organet e OKB-së që përcaktojnë standardet ku SHBA-të konkurrojnë me Kinën, duke përfshirë Unionin Ndërkombëtar të Telekomunikacionit, Organizatën Ndërkombëtare Detare dhe Organizatën Ndërkombëtare të Punës. Tërheqjet vijnë në një kohë kur Trump ka tronditur aleatët dhe kundërshtarët me veprime ushtarake, përfshirë kapjen e Nicolás Maduro të Venezuelës dhe kërcënimet për të pushtuar Groenlandën.
Mbi 338 mijë automjete të kontrolluara në 2025 - DPSHTRR: 23.5% e tyre, me probleme teknike dhe nuk e kaluan testin
Gjatë vitit 2025 në të gjithë vendin janë kryer 338.880 testime teknike të automjeteve, ku një numër i konsiderueshëm nuk arritën të përmbushin standardet e......
Rivlerësimi i pasurive, cila është procedura që ndiqet? - Ligji hyn në fuqi më 22 Janar, afati deri në 31 Dhjetor 2026
Nga data 22 janar deri më 31 dhjetor 2026, të gjithë individët, të cilët kanë në pronësi pasuri të paluajtshme, do të kenë mundësi që të bëjnë rivlerësimin......
Reshje intensive në të gjithë vendin - IGJEO: Vërshime të shpejta të lumenjve dhe rrëshqitje dherash
Reshjet e dendura të shiut që kanë pushtuar vendin prej disa ditësh vijojnë edhe këtë të enjte. Sipas institutit të Gjeoshkencave, priten reshje intensive në......
Pagat e grekëve, më të ulëta se përpara krizës - Të fundit në BE për rrogat mesatare, të parët për çmimet!
Pesëmbëdhjetë vjet pas shpërthimit të krizës së madhe fiskale, Greqia ende po përballet me të kaluarën, pasi pavarësisht rimëkëmbjes së ndjeshme të dekadës......
Luhatje në tregun valutor- Sa këmbehen sot monedhat e huaja?
Dollari amerikan ka regjistruar një rritje të lehtë të kuotës këtë mëngjes duke fituar pikë nga një ditë më parë pasi është blerë sot me 82 lekë dhe është......
Ngadalësohet rritja ekonomike e Kroacisë - Në tremujorin e katërt 2025 ishte vetëm 0,9%
Rezultatet ekonomike të Kroacisë tregojnë një normë rritjeje të PBB-së prej 0.9% në tremujorin e katërt të vitit 2025, nga 2.3% në tremujorin e tretë, sipas......
Rubio do të takohet me udhëheqësit e Danimarkës - Deklaron se nuk do të tërhiqet nga qëllimi i Trump për Groenlandën
Kryediplomati amerikan deklaroi se do të takohet me udhëheqësit e Danimarkës javën e ardhshme, por nuk sinjalizoi asnjë tërheqje nga qëllimi i Presidentit......
India, ekonomia e katërt më e madhe në botë - Renditet pas SHBA, Kinës dhe Gjermanisë
Ekonomia e Indisë ka kaluar atë të Japonisë në terma të Prodhimit të Brendshëm Bruto nominal, duke u bërë kështu e katërta më e madhe në boto pas SHBA, Kinës......
